Eerste hulp bij burgerschap

Hoe integreer ik Dunk in mijn lesrooster?

Burgerschap is een kernvak, net als taal en rekenen. Bij Dunk vinden we dan ook dat burgerschap een eigen plek verdient in het curriculum. Maar hoe integreer je de activiteiten en kennislessen van Dunk in de dagelijkse lespraktijk, want het rooster zit al zo vol? In dit artikel beschrijven we hoe je het lesmateriaal van Dunk optimaal kunt inzetten. Inclusief drie handige tips & tricks! 

Met twaalf activiteiten, een start- en slotactiviteit en twee à drie kennislessen per bouw oogt Dunk als een vol programma. Het kan dan ook een uitdaging lijken om alles in je lesrooster in te passen.  

Allereerst: burgerschap verdient een eigen plek op het rooster en vraagt dus om tijd. Tegelijkertijd hoef je niet alle activiteiten en lessen uit Dunk te geven. Je maakt altijd een keuze uit de activiteiten en lessen die passen bij jouw groep. Het is daarnaast heel waardevol om met een burgerschapsbril naar je planning te kijken en te onderzoeken hoe Dunk kan aansluiten bij lessen die je al geeft. 

Aansluiten op andere vakgebieden

Zo kun je kijken waar je de link kunt leggen met andere vakgebieden, zoals taal en wereldoriëntatie. Staat er een taalles gepland waarin kinderen argumenten moeten formuleren? Verwijs of vervang deze dan door een Dunk‑activiteit waarin leerlingen oefenen met standpunten en perspectieven. Gaat het bij wereldoriëntatie over de vraag waar brandstoffen vandaan komen en welke keuzes mensen hierin maken? Kies dan Dunk‑activiteiten of kennislessen, bijvoorbeeld uit het thema Energie, die hierbij aansluiten. 

Bewegend leren

Daarnaast kun je Dunk koppelen aan bewegend leren. Een aantal activiteiten van Dunk bevatten beweging of interactie, waarvoor soms de gymzaal of het schoolplein nodig is. Op die manier kun je een korte bewegingsopdracht, een buitenspeelmoment of een gymles heel natuurlijk aan laten sluiten op een Dunk‑activiteit. In de OB-activiteit ‘Even tanken’ rijden de kinderen bijvoorbeeld als autotootjes door de klas om verschillende brandstoffen te tanken; zo leren ze op een speelse manier dat energie niet oneindig voorradig is. En in de MB-activiteit ‘Verdeel jij je energie?’ ervaren de kinderen in tweetallen het verschil tussen lopen of rennen naar de overkant. Zo leren zij dat je energie op verschillende manier kunt gebruiken en dat het belangrijk is om bewust met energie om te gaan.

Goed plannen

Burgerschap kost dus wel extra tijd, maar doordat je kunt kiezen uit veel activiteiten en lessen, kun je selecteren wat het beste past bij jouw groep. Door vooraf goed te plannen, kun je bovendien slimme keuzes maken in je rooster. Niet elke activiteit duurt immers even lang; er zijn ook activiteiten van tien minuten. In de middenbouw stemmen de leerlingen bijvoorbeeld over de vraag hoe ze de energie willen gebruiken die ze zelf opgewekt hebben: om een popcornmachine te laten draaien of om een lasergamespel op te laden? (Activiteit ‘Zet het in!’) En in de onderbouw beslissen de kinderen aan de hand van een handpoppenspel welke elektrische apparaten eigenlijk overbodig zijn (Activiteit ‘Erbij of eraf?’). Op die manier vergroot je bijna ongemerkt de kennis over burgerschap én werk je aan burgerschapsvaardigheden zoals samenwerken en naar elkaars mening luisteren. 

In het kader geven we drie extra tips hoe je Dunk eenvoudig kunt integreren in de dagelijkse lespraktijk. Als je zo aan de slag gaat, zul je zien dat burgerschap ook gewoon heel erg leuk is!

Werken met het Dunk-thema Energie: Tips & Tricks

  1. Burgerschap zit niet alleen in het lesmateriaal, maar ook in veel andere dingen, bijvoorbeeld hoe je kinderen ’s ochtends in de klas begroet of hoe je afspraken maakt in de klas. Verwijs hiernaar als je met een Dunk-activiteit bezig bent waar kinderen leren hoe ze samen een besluit moeten nemen, zoals in de BB-activiteit ‘De kinderklimaattop’.
  2. Wil je klein beginnen? Loop dan eens met je klas een rondje door de wijk en kijk wat met burgerschap te maken heeft, zoals – bij het thema Energie – oplaadpalen, zonnepanelen op het dak, elektriciteitshuisjes, noem maar op! Op die manier kun je eenvoudig haakjes maken naar het Dunk-thema, bijvoorbeeld met de OB Kennisles ‘Energiezuinig huis’. 
  3. Begin bij de onderwerpen die leven in jouw dorp of in de straat in jouw stad, zodat je daarover met elkaar van gedachten kunt wisselen en daar meer over kunt leren, en breid dat langzaam uit naar Dunk. Wordt er bijvoorbeeld een zonnepanelenpark aangelegd in de wijk? Vraag de kinderen dan naar hun mening: wat vinden ze hiervan? Hoe zou dit besluit tot stand zijn gekomen? En wat vinden andere buurtbewoners er eigenlijk van? In de MB-activiteit ‘Interview’ gaan ze dat onderzoeken!